Bugün bir Kaliforniya mahkemesinde Google ve Apple aleyhine toplu dava açıldı. Bu dava, iki teknoloji devi arasındaki rahat arama ortaklığı anlaşmalarının ABD rekabet yasalarını ihlal ettiği iddiasına dayanıyor.

PR Newswire tarafından bildirilen davaya göre, iki teknoloji şirketi bir dizi anlaşma yoluyla ABD rekabet yasalarını birçok açıdan ihlal etti.

Örneğin, Apple’ın, Google’ın arama motorunu Safari’de varsayılan seçenek yapmak için ödeme almaya devam etmesi koşuluyla – 2020 yılının Ağustos ve Ekim aylarında üzerinde çalıştığı bildirilen bir şey – kendi arama motorunu geliştirmemeyi kabul ettiği iddia ediliyor. Bu rahat arama ortaklığı, Apple’ın potansiyel bir rakibi olan Google’ın pazar hakimiyetini pekiştirmesine olanak tanıyor.

Google’ın her yıl Apple’a büyük meblağlar ödediği uzun zamandır biliniyor, ancak Apple’ın potansiyel rakipleri aktif olarak caydırmayı da kabul ettiği iddia ediliyor. Bu durum, teknoloji dünyasında rahat arama ortaklığı kavramının rekabete zarar verdiği yönünde endişelere yol açıyor.

Davanın arkasındaki insanlar, sonucun iki teknoloji devinin birkaç küçük şirkete ayrılacağını umuyor. Hem Google’ın hem de Apple’ın en iyi avukatları karşılayabildiği göz önüne alındığında, bunun gerçekleşmesi pek olası değildir, ancak bir tür anlaşma olabilir.

Rahat Arama Ortaklığı Anlaşmasının Detayları ve Rekabete Etkileri

Google ile Apple arasındaki bu rahat arama ortaklığı, yıllardır süregelen bir düzenlemeye dayanıyor. Google, Safari tarayıcısında varsayılan arama motoru olarak kalmak için Apple’a her yıl milyarlarca dolar ödüyor. Ancak dava dosyasına göre, bu anlaşma sadece bir ödeme karşılığı hizmetten ibaret değil. Apple’ın, Google’ın pazar payını korumasına yardımcı olmak amacıyla kendi arama motoru geliştirme çalışmalarını durdurduğu iddia ediliyor. Bu tür bir rahat arama ortaklığı, tüketicilerin daha az seçenekle karşı karşıya kalmasına ve yenilikçi arama hizmetlerinin gelişmesinin engellenmesine neden olabilir. Uzmanlar, bu ortaklığın rekabeti kısıtlayıcı etkilerinin yanı sıra, kullanıcı verilerinin gizliliği konusunda da endişelere yol açtığını belirtiyor. Örneğin, iOS 20’de Yeni Yapay Zeka Özellikleri Nasıl Kullanılır? başlıklı yazımızda da değindiğimiz gibi, Apple’ın yapay zeka alanındaki atılımları, kendi arama motorunu geliştirme potansiyelini artırmıştı. Ancak bu ortaklık, bu potansiyelin hayata geçmesini engelliyor olabilir.

Davanın Olası Sonuçları ve Teknoloji Devi Şirketlerin Geleceği

Bu dava, sadece Apple ve Google’ı değil, tüm teknoloji sektörünü etkileyebilecek önemli bir emsal teşkil ediyor. Mahkemenin, rahat arama ortaklığı anlaşmasını rekabete aykırı bulması durumunda, iki şirketin de iş modellerinde köklü değişiklikler yapması gerekebilir. Olası senaryolar arasında, Google’ın Apple’a yaptığı ödemelerin durdurulması, Apple’ın kendi arama motorunu piyasaya sürmeye zorlanması veya her iki şirketin de belirli pazar segmentlerinde faaliyet göstermesinin kısıtlanması yer alıyor. Ancak davanın uzun yıllar sürmesi ve tarafların anlaşmaya varması da kuvvetle muhtemel. Bu tür büyük davalar genellikle mahkeme kararından önce uzlaşmayla sonuçlanıyor. Yine de, bu dava teknoloji devlerinin pazar gücünü kullanma biçimlerine karşı artan bir denetim olduğunu gösteriyor. Özellikle rahat arama ortaklığı gibi anlaşmaların, tüketici refahına ve yenilikçiliğe zarar verip vermediği sorusu, düzenleyici kurumlar tarafından daha yakından incelenecektir.

Rahat Arama Ortaklığı ve Tüketici Hakları

Bu dava, tüketicilerin arama motoru seçme özgürlüğünü de gündeme getiriyor. Apple cihazlarında varsayılan arama motoru olarak Google’ın önceden ayarlanmış olması, birçok kullanıcının alternatifleri denemesini engelliyor. Oysa rekabetçi bir ortamda, kullanıcılar daha iyi gizlilik politikaları veya farklı arama sonuçları sunan motorları tercih edebilir. Bu rahat arama ortaklığı, tüketicilerin bu seçeneği kullanmasını fiilen imkansız hale getiriyor. Dava dilekçesinde, bu durumun tüketicilerin daha düşük kaliteli hizmet almasına ve kişisel verilerinin daha az korunmasına yol açtığı iddia ediliyor. Eğer dava olumlu sonuçlanırsa, Apple kullanıcıları cihazlarını ilk açtıklarında farklı arama motorları arasında seçim yapma şansına sahip olabilir. Bu da rahat arama ortaklığı kavramının tamamen ortadan kalkması anlamına gelebilir.

Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)

Apple ve Google arasındaki bu rahat arama ortaklığı nedir?

Bu ortaklık, Google’ın Safari tarayıcısında varsayılan arama motoru olarak kalması karşılığında Apple’a milyarlarca dolar ödemesini içeren bir anlaşmadır. Davada, bu anlaşmanın rekabeti kısıtladığı ve Apple’ın kendi arama motorunu geliştirmesini engellediği iddia edilmektedir.

Bu dava neden önemli?

Bu dava, iki büyük teknoloji şirketi arasındaki iş birliğinin rekabet yasalarını ihlal edip etmediğini test eden önemli bir emsal teşkil ediyor. Sonuç, diğer teknoloji şirketlerinin benzer ortaklıklarını da etkileyebilir.

Dava sonucunda ne olabilir?

Mahkeme, Google ve Apple’ın ayrı şirketlere bölünmesine karar verebilir veya anlaşmanın belirli şartlarının değiştirilmesini isteyebilir. Ancak tarafların mahkeme dışında anlaşmaya varması daha olası bir senaryodur.

Bu rahat arama ortaklığı tüketicileri nasıl etkiliyor?

Bu ortaklık, tüketicilerin alternatif arama motorlarını kullanma olasılığını azaltarak seçeneklerini kısıtlıyor. Ayrıca, rekabetin azalması nedeniyle kullanıcılar daha kötü gizlilik koruması ve daha düşük kaliteli hizmet alabiliyor.

Bu makale ilk olarak Macworld İsveç’te yayınlandı. David Price tarafından tercüme (DeepL kullanılarak) ve ek raporlama.